కవిత్వంలో బహు భావత్వం(ambiguity) గురించి దరిదాపు డెభ్బై ఏళ్ల క్రితం William Empson చర్చించాడు. నలభై, యాభై ఏళ్ల క్రితం పోస్టుమోడర్నిస్టు…
Category: వ్యాసాలు
వ్యాసాలు
విప్లవోద్యమ పాటకు నాంది గీతం: నరుడో! భాస్కరుడా!
విప్లవోద్యమ సాహిత్యంలో ప్రతిపదం ఒక విశేషార్థాన్ని నింపుకుని అనేక అంతరార్ధాల్ని వెల్లడిస్తుంది. అదే ఒక కవితైనా, పాటయినా అయితే కొన్ని చారిత్రక…
పోటెత్తే నల్ల సంద్రం – టోనీ మారిసన్ (2)
(రెండో భాగం…) “సాంగ్ ఆఫ్ సాలమన్” నవల (Song of Solomon) ఈ నవలలో నల్లజాతి పురుషులు జాత్యహంకారానికి ఎదురొడ్డి చేసిన…
అంధకారంలో చూపునిచ్చిన అధ్యాపకురాలు – ది మిరాకిల్ వర్కర్
ది మిరాకిల్ వర్కర్ 1962 లో వచ్చిన సినిమా. ఇన్ని సంవత్సరాల తరువాత కూడా ఆ సినిమాని ఇలా గుర్తు చేసుకోవడానికి…
కార్మిక హక్కుల అణచివేతకు అద్దం పట్టిన ‘ది ఫ్యాక్టరీ’
డాక్యుమెంటరీ చిత్ర నిర్మాతలైన సబా దేవన్, రాహుల్ రాయ్ లను – ప్రభుత్వం ఢిల్లీ కలహాల విషయంలో ఇరికించి వారిపై దర్యాప్తు…
దేశంలో కొత్త రైతు చట్టం – దాని పరిణామాలు
ఇటీవల కేంద్ర ప్రభుత్వం తీసుకువచ్చిన కొత్త రైతు చట్టాలను వాటి పర్యవసానాలను తెలుసుకునే కంటే ముందు పాత చట్టం ఏమి చెబుతుందో…
రాజ్యం గొంతుకగా వీవీ పై విమర్శ
విప్లవ కవి, రచయిత వరవరరావు రెండు సంవత్సరాలుగా భీమా-కోరేగావ్ కేసులో బెయిలు లేకుండా, అక్రమ జైలు నిర్బంధంలో ఉన్నాడు. ఆయన జైలులో…
అలజడుల జడివాన ‘రాప్తాడు’ కవిత్వం
అతడు – “ప్రేయసీ… వొక కథ చెప్పనా”! అంటూ సున్నిత హృదయాన్ని ఆవిష్కరించిండు. పచ్చటి పంట పొలాల్లో సీతాకోకచిలుకై వాలిండు. నదులు,…
గోలకొండ కవులు
వినుకొండ కవుల గురించి వ్రాస్తున్నప్పుడు గోలకొండ కవుల సంచిక గుర్తుకు వచ్చింది. 1934 డిసెంబర్ లో సురవరం ప్రతాపరెడ్డి సంపాదకత్వంలో వచ్చిన…
దళిత కథా చిత్రణ – బహుజన బతుకమ్మ
ప్రకృతిని సేవించే సంస్కృతి తెలంగాణకే ప్రత్యేకం. బతుకమ్మ అంటే తెలంగాణ ఆత్మగౌరవ పతాక. మానసిక ఉల్లాసం కలిగించే మానవతా వేదిక. సంస్కృతి…
భూమితో మాట్లాడిన నవల
‘జీవితంలో ఇటువంటి నవల రాయగలిగితే అంతకన్నా సార్ధకత ఏముంటుంది?’ అన్నాడట అమరుడు పురుషోత్తం ఈ నవల చదవగానే. ‘అయినా అటువంటి జీవితమేదీ…
పోటెత్తే నల్ల సంద్రం – టోనీ మారిసన్
“నో”, “షట్ అప్”, “గెట్ అవుట్ ‘’ ఈ మూడు పదాలు టోనీ మారిసన్ ఒక ఇంటర్వ్యూ లో జర్నలిస్ట్ పదే,…
ప్రచ్ఛన్న మనువాదం
“దేశమంటే మట్టి కాదోయ్, దేశమంటే మనుషులోయ్” అన్నది గురజాడ కాలం నాటి మాటగా మిగిలిపోయింది. “దేశమంటే మతమేనోయ్, అందునా దేశ మంటే…
కార్పొరేట్ల మితిమీరిన దోపిడి వల్లే మనీషా క్రూరమైన హత్య
ఉత్తరప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని హత్రాస్ జిల్లా, బుల్ గడీ గ్రామానికి చెందిన 19 ఏండ్ల దళిత యువతి మనీషాపై నలుగురు ఆధిపత్యకుల ఠాకూర్లు…
మనకు మనమే ప్రతిధ్వనులుగా ఉండిపోవద్దు
“నువ్వు BLM ను సమర్థిస్తావు కదా. మరి రామ మందిరాన్ని ఎందుకు సమర్థించవు?” వాట్సాప్ గ్రూప్ లో సౌమ్యంగా అడిగింది ఇరవై…
నల్లజాతి విముక్తి చిహ్నం ‘హ్యారియెట్ టబ్మన్’
నల్లజాతీయుల ఆత్మగౌరవ ప్రతీక ‘హ్యారియెట్ టబ్మాన్’. అమెరికాలో బానిసత్వ నిర్మూలన గురించిన ఉత్కంఠ భరితమైన చరిత్ర వివరాలు తెలియాలంటే దానితో పెనవేసుకు…
బ్రిటీష్ సైనిక తుపాకులకు ఎదురొడ్డి నిలచిన వీరవనిత – బేగం అజీజున్
ప్రథమ స్వాతంత్ర్య సంగ్రామంలో రాజులు, రాణులు, సంస్థానాధీశులు, స్వదేశీ సైనికాధికారులు పెద్ద సంఖ్యలో పాల్గొన్నారు. ఈ వర్గాలు తమ రాజ్యాలను, సంస్థానాలను…
కొ.కు – ‘అద్దెకొంప’
ఈ కథని కొకు 1948లో రాశారు. 1940లో జపాన్ రెండవ ప్రపంచ యుద్ధంలోకి ప్రవేశించాక, 1942లో మద్రాసు మీద విమానదాడి జరగబోతుందన్న…
పతనం అంచుల్లో భారత ఆర్థిక వ్యవస్థ
భారత ఆర్థిక వ్యవస్థను దట్టమైన చీకట్లు కమ్ముకొన్నాయి. ఆర్థిక వ్యవస్థ కోలుకోలేని విధంగా క్షీణించిందనేది చేదు నిజం. ప్రస్తుత వాస్తవ పరిస్థితి…
యుగ యుగాల మహిళల ఆత్మ ఘోష…”కర్మభూమిలో పూసిన ఓ పువ్వా”
ఊహలు సైతం నిషేధానికి గురవుతున్న సమయాన ఉరితాళ్ళకి స్వప్నాల్ని కనడం నేర్పించిన ఉద్వేగభరిత ఉద్యమగీతం కలేకూరి ప్రసాద్. ఉద్యమ సాహిత్యం అరిగిపోయిన…
‘పశువులు’ కథ నేపథ్యం
ఈ కథ ఆంధ్రజ్యోతి వారపత్రికలో 05.02.1983 సంచికలో ప్రచురితమయ్యింది. కథాకాలం 1970 నుండి 1979 దాకా. కథా స్థలం తెలంగాణలోని కరీంనగర్…
వినుకొండ కవులు- 3
గద్దల జోసఫ్ వ్రాసిన మరొక కావ్యం వసంతకుమారి. ఇది 1946లో వచ్చింది. దుర్భాక రాజశేఖర శతావధాని ముందుమాట వ్రాసాడు. ఈ ముందుమాటను…
మరపురాని ఫ్రెంచ్ ప్రేమ కావ్యం: ‘ఆమొర్’ సినిమా
“ప్రేమ”. ప్రపంచంలో ఈ భావానికి ఎంతో ప్రాధాన్యత ఉంది. అసలు మనిషి జీవితమంతా ప్రేమ అనే భావాన్ని అనుభవించాలని, ఆస్వాదించాలనే కోరిక…
బ్రిటీష్ సైనిక బలగాలను సవాల్ చేసిన యోధ: బేగం హజరత్ మహాల్
మాతృభూమి కోసం ప్రాణాలను ఫణంగా పెట్టి, బ్రిటిష్ సైనిక బలగాలతో తలపడిన రాణులు స్వాతంత్ర్యోద్యమ చరిత్రలో అరుదుగా కన్పిస్తారు. ఆ అరుదైన…
వినుకొండ కవులు – 2
( 2 ) దళితుల వృత్తులేమిటి? చెప్పులు కుట్టటం, శ్మశానాలకు కాపలా ఉండటం, చచ్చిన వాళ్ళ జాబితా తయారుచేయటం. చెప్పులు కుట్టటం…
ఫ్యూడల్ సాహిత్య సమాజపు ధిక్కార పతాక: తొలి పంజాబ్ మహిళా రచయిత్రి అమృతా ప్రీతం – 2
20వ శతాబ్దంలో అమృత తన కవిత్వము, వచనము రెంటిలోనూ స్త్రీత్వానికి, కొత్త ఆధునిక, గౌరవనీయమైన నిర్వచనాలు ఇచ్చే ప్రయత్నం చేస్తూ వచ్చింది.…
సెప్టెంబర్ 11, 1973 – మృత్యుముఖంలో సాల్వడార్ అయెందే చివరి సందేశం
‘అది సెప్టెంబరు 11, ఆ బీభత్సపు మంగళవారపు ఉదయాన, మా ఇంటిపైన యుద్ధ విమానాలు ఎగురుతూ వున్న శబ్దాలతో నేను మేల్కొన్నాను.…
ఫ్యూడల్ సాహిత్య సమాజపు ధిక్కార పతాక: తొలి పంజాబ్ మహిళా రచయిత్రి అమృతా ప్రీతం
“సాహిత్య కాడమీ పురస్కారం అమృతా ప్రీతం అందగత్తె అవడం వలన వచ్చింది, అమృత రచనల వలన మాత్రం కాదు.” — ఒక…
భారత స్వాతంత్ర్యోద్యమం – ముస్లిం మహిళలు
భారతదేశ చరిత్రలో స్వాతంత్ర్యోద్యమం మహోజ్వల ఘట్టం. భారతీయుల పోరాటపటిమకు, త్యాగనిరతికి, నిరుపమాన దేశభక్తికి ఆ ఉద్యమం ఒక నిలువుటద్దం. దాదాపు ఒక…
‘సమ్మె’ కథ నేపథ్యం
పేరుకు పెట్టుబడిదారి విధానమైనా సింగరేణిలో 1977 కన్నాముందు ఇటు కార్మికుల్లోనూ, అటు యాజమాన్యం ప్రతినిధులైనా అధికారుల్లోనూ భూస్వామిక భావజాలం ఆచరణ ఉండేది.…
వినుకొండ కవులు – 1
గుఱ్ఱం జాషువాకు సమకాలికులు, జాషువా మార్గంలో కవిత్వం వ్రాసిన గద్దల జోసఫ్, బీర్నీడి మోషే ఇద్దరూ వినుకొండ వాళ్లే కావటం విశేషం.గద్దల…
కరోనాతో జానపద కళాకారుల కష్టాలు
తెలంగాణాలోని జానపద కళలు గ్రామాల్లో స్వేచ్ఛగా తిరుగుతూ తమ కళను ప్రదర్శించేవి. కరోనా కారణంగా ప్రదర్శనలు లేక దిక్కుతోచని స్థితిలో పడ్డాయి.…